Goede voornemens volhouden: waarom ze stranden en hoe coaching helpt
Goede voornemens stranden meestal omdat ze te groot, te vaag of negatief geformuleerd zijn, en omdat er geen plan is voor de momenten waarop het tegenzit. Je houdt ze beter vol door een positief geformuleerd doel te kiezen, klein te beginnen, vooraf te bepalen wanneer en waar je het doet, en je voortgang zichtbaar te maken. Een coach helpt bij elk van die stappen.
Bijna iedereen kent het: op 1 januari ben je vastberaden, half januari is het voornemen al naar de achtergrond verdwenen. Dat ligt zelden aan gebrek aan wilskracht. Het ligt vooral aan de manier waarop het voornemen is opgezet.
Waarom goede voornemens stranden
- Te groot. "Dit jaar word ik fit" is een eindpunt, geen eerste stap. Het gat tussen vandaag en dat eindpunt voelt na een paar weken onoverbrugbaar.
- Te vaag. "Meer rust" of "beter voor mezelf zorgen" geeft geen houvast. Wanneer heb je het goed gedaan?
- Negatief geformuleerd. "Stoppen met..." richt je aandacht op wat je niet wilt.
- Geen plan voor tegenslag. Eén gemiste dag voelt als mislukking, en daarna is stoppen makkelijker dan opnieuw beginnen.
- Het waarom ontbreekt. Een voornemen dat je "zou moeten", houd je minder lang vol dan iets dat je echt belangrijk vindt.
Wat volgens onderzoek wél werkt
Formuleer wat je wilt, niet wat je niet wilt
In een Zweedse studie onder ruim duizend deelnemers (Oscarsson e.a., 2020) waren mensen met een "toenaderingsdoel" ("ik ga drie keer per week wandelen") na een jaar vaker succesvol dan mensen met een "vermijdingsdoel" ("ik ga minder op de bank zitten"): ongeveer 59 tegenover 47 procent.
Bepaal vooraf wanneer en waar
Psycholoog Peter Gollwitzer liet zien dat "als-dan-plannen" de kans vergroten dat je een voornemen echt uitvoert. Niet "ik ga meer lezen", maar "als ik na het avondeten de vaatwasser heb aangezet, lees ik tien minuten". Het moment en de plek zijn al gekozen, dus je hoeft niet elke dag opnieuw te beslissen.
Begin kleiner dan je denkt
Een kleine stap die je elke week haalt, is meer waard dan een grote stap die je na twee weken opgeeft. Succeservaringen bouwen vertrouwen op, en vertrouwen maakt de volgende stap makkelijker.
Maak voortgang zichtbaar
Wie bijhoudt hoe het gaat, ziet ook dat het vooruitgaat. Een simpele score van 0 tot 10 per week werkt vaak al. Coaches gebruiken daarvoor bijvoorbeeld de schaalvraag.
Wat een coach toevoegt
Je kunt al deze stappen zelf zetten. Toch lukt het met een coach vaak beter, om een paar redenen:
- Van voornemen naar doel. Een coach helpt je uitzoeken wat je eigenlijk wilt bereiken en waarom, zodat je doel bij jou past. Lees meer over een goed geformuleerd doel.
- Een vast ritme. Een afspraak elke twee of drie weken zorgt dat je doel niet ondersneeuwt.
- Tegenslag bespreekbaar maken. Een coach helpt je begrijpen waarom iets niet lukte, in plaats van het op te geven.
- Zicht op je voortgang. Samen terugkijken laat zien hoeveel er al veranderd is, ook als het voor jou nog weinig voelt.
Van voornemen naar coachingsdoel: een voorbeeld
| Goed voornemen | Coachingsdoel |
|---|---|
| "Minder stress op mijn werk" | "Over drie maanden sluit ik minstens vier van de vijf werkdagen om 18.00 uur af en geef ik mijn werkdruk een 6 of lager." |
| "Een nieuwe baan vinden" | "Voor 1 april weet ik welke twee functies bij mij passen en heb ik met drie mensen in dat werkveld gesproken." |
| "Beter voor mezelf zorgen" | "Ik plan elke week twee vaste momenten voor mezelf en houd die vast, ook in drukke weken." |
Een coach vinden die bij je past
Overweeg je dit jaar een coach? Kijk dan naar ervaring met jouw vraag, een duidelijke werkwijze en een goede klik in het kennismakingsgesprek. In de gids voor het vinden van een coach lees je waar je op let. Via FocusCoachee vind je coaches die met een gestructureerde online omgeving werken, waarin je zelf actief meewerkt aan je doelen, reflecties en acties tussen de sessies door.
Lees ook:
